اخبار / ستادی

گزارشی از امدادرسانی به حادثه‌دیدگان سیل و آبگرفتگی در ۱۶ استان کشور/ امدادگران در کنار مردم

این روزهای پربارش برای برخی از استان‌ها خاطره سیل روزهای ابتدای ‌سال را زنده کرد؛ امسالِ بسیاری از ایرانی‌ها با سیل شروع شد؛ سیلی که شاید به تلخ‌ترین اما مناسب‌ترین تعبیر، سین هشتمِ هفت‌سین خانواده‌های ایرانی شد.

۳ ماه قبل

گزارشی از امدادرسانی به حادثه‌دیدگان سیل و آبگرفتگی در ۱۶ استان کشور/ امدادگران در کنار مردم

روزنامه شهروند در گزارشی در روز نهم آبان درباره سیل هفته نخست آبان ۹۸ نوشت: خبر دردناک بود؛ سیل ویرانگر روزهای آخر اسفند ۹۷ و روزهای ابتدایی فروردین ۹۸  چندین استان را شست، خانه‌ها را از جا کند و با خود برد. این چهره از خشم طبیعت طغیانگر بود و بی‌رحم؛ عده‌ معدودی عزیزان‌شان را از دست دادند، بسیاری دیگر تمام سرمایه عمرشان را. استان‌های گلستان، مازندران، فارس، لرستان، خوزستان و بسیاری از شهرها و روستاهای گوشه و کنار ایران ‌سال جدیدشان را با شستن گل‌ولای از خانه و زندگی‌شان شروع کردند. درحالی‌که از همان ثانیه‌های اول حادثه، امدادگران سرخ و سفیدپوش هلال‌احمر را در کنار خود دیدند و در ادامه شاهد سیل مهربانی مردم دیگر استان‌ها علیه این طغیان ویرانگر بودند تا دل‌شان به دوباره ساختن خانه و زندگی‌شان با این حمایت‌ها قرص شود.

زیبایی همدلی و امدادرسانی و خروش کم‌نظیر کمک‌های مردمی مثل مرiمی شد بر زخم ویرانی سیل که ارمغان بهار خیلی از ایرانی‌ها بود. سیل بهار با همه چالش‌هایی که برای نهادهای امدادرسان به‌ویژه جمعیت هلال‌احمر به دنبال داشت، سپری شد، درحالی‌که امدادرسانی به مناطق سیل‌زده با گذشت هفت ماه از آن روزهای سخت بهاری هنوز ادامه دارد و وارد فاز جدیدی برای کمک به مردم برای بازسازی زندگی‌شان شده است. سیل بهار اما نکته‌ای مهم داشت؛ حس همدلی و نوعدوستی مردم ایران و اشتیاق بسیار زیاد برای کمک‌رسانی به مردم سیل‌زده که نشان از ارتقای این سرمایه اجتماعی در کشور، نقش بی‌بدیل جمعیت هلال‌احمر در این فرهنگ‌سازی و ارتقای اعتماد اجتماعی به نهادهای امدادرسان دارد.

۱۶ استان کشور این روزها درگیر سیل و آبگرفتگی هستند
این روزهای حوالی نیمه پاییز بار دیگر چهره نیمی از استان‌های کشور از باران رحمت الهی خیس است؛ بارش‌های پاییزی از اواسط هفته گذشته مناطق زیادی از استان‌های غربی و مرکزی کشور را تحت‌تاثیر قرار داده است و در کنار زیبایی‌هایی که دارد، می‌تواند خطرآفرین هم باشد، به‌طوری که هشدار بروز سیلاب و طغیان رودخانه‌ها از سوی جمعیت هلال‌احمر به مردم این استان‌ها داده شده است.

در این میان امدادگران و نجاتگران هلال‌احمر بار دیگر روزهای پرچالشی را پشت سر می‌گذارند که کم‌وبیش خاطرات بهار را برای آنها زنده می‌کند. شانزده استان کشور درگیر سیل و آبگرفتگی شده‌اند و براساس آمار اعلام‌شده از سوی رئیس سازمان امدادونجات جمعیت هلال‌احمر در طی روزهای گذشته به ۸۴۶ حادثه‌دیده متأثر از سیل امدادرسانی شده است. 

مرتضی سلیمی به «شهروند» می‌گوید: «از روز اول تا هفتم آبان‌ماه، ۱۶ استان آذربایجان غربی، البرز، اصفهان، بوشهر، تهران، چهارمحال‌وبختیاری، خراسان‌جنوبی، زنجان، سمنان، کردستان، کرمانشاه، قزوین، قم، لرستان، مرکزی و همدان متأثر از سیل و آبگرفتگی بوده‌اند که امدادگران در این مدت به ۸۴۶ نفر در ۴۳شهر، روستا و مناطق عشایر خدمات لازم را ارایه کرده‌اند.

این خدمات شامل رسیدگی به معابر و خودروهای گرفتار در سیلاب بوده است و در برخی مناطق روستایی که بیشتر تحت‌تاثیر قرار گرفته‌اند، آبگرفتگی منازل را هم داشتیم که با همت امدادگران هلال‌احمر و تجهیزات به‌روز امداد در سیلاب، ۱۳۷ واحد مسکونی در کل استان‌های پربارش از آب تخلیه شد.»

سلیمی با بیان این آمار از عملیات امدادونجات اخیر تصریح می‌کند: «۲۶۷ نفر در قالب ۵۳ تیم کار امدادرسانی به متأثران از سیل و آبگرفتگی را برعهده داشتند و در این مدت، ۴۱۹ تخته پتو و ۱۳۵ کیلوگرم نایلون در میان حادثه‌دیدگان توزیع کرده‌اند.»  

تدوین بخشنامه ۲۲بندی برای تجهیز ناوگان و نیروی انسانی کمک‌رسانی در سیلاب

بدون شک تجربه حوادث پیشین مشابه می‌تواند در کیفیت و کمیت امدادرسانی‌ها تاثیرگذار باشد.

همان‌طور که سلیمی تاکید می‌کند: «بعد از سیل ابتدای ‌سال که عملیات طولانی و پرچالشی برای جمعیت هلال‌احمر محسوب می‌شد، کاری که در سازمان امدادونجات برای ارتقای امدادرسانی در سیلاب انجام دادیم، تنظیم بخش‌نامه‌ای ۲۲ بندی برای همه استان‌های کشور بود که منشأ این بخش‌نامه تجربیات سیل گذشته بود.» به گفته رئیس سازمان امدادونجات هلال‌احمر این بخش‌نامه شامل قواعدی برای امدادگران این حادثه طبیعی می‌شود که از ساعت صفر حادثه آنها را موظف می‌کند در آماده‌باش کامل قرار بگیرند و  با استانداری‌ها و دیگر نهادهای مسئول شهری هماهنگ شوند.

تجهیز ناوگان امدادونجات سیلاب مثل پمپ‌های موتور آبکش و قایق‌های تردد در معابر آب گرفته و داشتن برنامه عملیاتی برای پاسخگویی به بحران و اتاق آماده عملیات از دیگر موارد عنوان‌شده در این بخش‌نامه است که به نوعی توشه تجربیات سیل ابتدای ‌سال برای امدادگران هلال‌احمر محسوب می‌شود.
با این حال هر حادثه‌ای ابعاد منحصر به خودش را دارد و خاصیت بلایای طبیعی در ویژگی‌های خاص آنهاست؛  سلیمی با اشاره به این نکته یادآور می‌شود: «برای هر حادثه‌ای نمی‌توان نسخه مشابه حادثه دیگری پیچید، ولی تجربیاتی که از سیل ابتدای‌ سال کسب کردیم ۳۰ تا ۴۰‌درصد در مدیریت اقتضایی بحران به ما کمک کرد. البته باید در نظر داشته باشیم که حجم و وسعت بارندگی‌ها در هفته اخیر، بسیار کمتر از چیزی بود که نیمه نخست ‌سال تجربه کردیم.»

توزیع اقلام ضروری بین‌ سیل‌زدگان شهرستان کوهدشت
لرستان از استان‌هایی است که این روزها بار دیگر سیل و آبگرفتگی را تجربه می‌کند؛ با شروع بارندگی‌ها در این استان، شاید در دل خیلی از مردم این استان، تکرار اتفاقی که بهار امسال شاهدش بودند، دوباره هراس انداخت. بارندگی‌هایی که شاید به‌شدت و وسعت روزهای ابتدای‌سال نبود، اما همان خاطره بد کافی است تا کمی باران نظم زندگی مناطق روستایی و شهرستان‌های نقاط پایین‌دست را به هم بزند.

مدیرعامل جمعیت هلال‌احمر استان لرستان می‌گوید: «از زمان وقوع سیل و آبگرفتگی در استان از روز چهارم آبان‌ماه، چادر، پتو، موکت، چراغ والور، بسته غذایی و نایلون پوششی بین مردم سیل‌زده توزیع شده است.» روستای توه خوشکه یکی از مناطقی است که در این روزها بیشترین آسیب را از سیل دیده است؛ صارم رضایی با بیان این‌که توزیع اقلام ضروری بین سیل‌زدگان توه خوشکه شهرستان کوهدشت ادامه دارد، تصریح کرد: «تمامی تیم‌های امدادی استان در حالت آماده‌باش کامل هستند تا در صورت وقوع حوادث احتمالی بتوانند خدمات لازم را به همنوعان خود ارایه دهند.»

سازه‌های بتنی ساخته شده در پلدختر امتحان‌شان را پس دادند
عزیزعلی امرایی، معاون امدادونجات جمعیت هلال‌احمر لرستان نیز درباره روند امدادرسانی به سیل‌زدگان روستاها و شهرستان‌های درگیر  به «شهروند» می‌گوید: «تقریبا از چهار روز پیش که بارندگی‌های پاییزی در لرستان آغاز شد، با توجه به این‌که استان ما روزهای پرچالش بهار امسال و مواجهه با سیل را داشت، به سرعت تمام نیروهای امدادونجات لرستان به حالت آماده باش درآمدند و برای پاسخگویی به بحران در شرایط سیلاب گوش به زنگ بودند.

در روستای توه خوشکه متاسفانه خانواده‌ای بود که خانه و اثاثیه‌شان بر اثر سیلاب خراب و دام‌هایشان تلف شده بود که سریعا به این خانواده رسیدگی شد و همین‌طور اقلام امدادی مورد نیاز بین سیل زدگان توزیع شد.»  به گفته امرایی دو روستا در جنوب خرم آباد نیز تحت‌تأثیر سیل راه‌های ارتباطی‌شان قطع شده بود که با ارتباط‌گیری با فرمانداری و استانداری مشکلات آن مناطق هم حل شده است.

مسئولان استانی و شهرستانی در کنار امدادگران هلال‌احمر در این روزها در کنار مردم بودند تا از کمک‌رسانی سریع و رفع مشکلات خیال‌شان راحت باشد. همان‌طور که معاون امدادونجات لرستان می‌گوید:  «روز گذشته چند منطقه پر خطر در پلدختر که روزهای سختی را در ماه‌های بهار پشت سر گذاشت، شناسایی و با بتن‌ریزی و زیرسازی برای مقابله با سیل مقاوم‌سازی شده بود که خوشبختانه در این روزهای پر بارش این سازه‌ها آسیبی ندید.

به‌طورکلی با توجه به تجربه سیل ابتدای سال، مناطق پرخطر استان و شهرستانی‌هایی که آسیب زیادی دیدند، شناسایی و از نظر زیرساختی تقویت شده‌اند که اتفاق بسیار خوبی است و بدون‌شک از خسارت‌های موارد مشابه جلوگیری می‌کند.»

امدادرسانی به ۳۵ نفر گرفتار در سیلاب مسیر جعفریه-ساوه
تیم‌های امدادی پایگاه شهید صابری شهر جعفریه استان قم هم طی روزهای گذشته ساعت‌های پرکاری در پاسخگویی به بحران سیلاب داشته‌اند؛ ‌هادی سلیمی، معاون امدادو نجات هلال‌احمر قم در این باره به «شهروند» می‌گوید: «در ماموریت متفاوت به ۳۵ نفر آسیب‌دیده امدادرسانی شده است؛ به دنبال بارش‌ها و وقوع سیلاب، سه تیم عملیاتی جمعیت هلال‌احمر در شهر جعفریه به شماری از هموطنان گیر افتاده در سیلاب امدادرسانی کردند. عملیات ویژه این استان از ساعت‌های نزدیک غروب سه‌شنبه شروع شد و تا نیمه شب ادامه داشت. بیشترین حجم کمک‌ها  به در راه ماندگان در مسیر جعفریه – ساوه بود که به علت بارش‌ شدید باران و مسدود شدن پل زیرگذر اتوبان ساوه-سلفچگان خودروهایشان در آبگرفتگی زیر پل گرفتار شده بود و امدادگران برای عبور از آبگرفتگی به آنها کمک کردند.

به گفته سلیمی یکی از مهمترین موارد این عملیات بیرون کشیدن یک مینی‌بوس سرویس مدرسه بود که ۱۵دانش‌آموز و پنج بزرگسال سرنشین آن بودند و به همت امدادگران سیلاب استان قم به سلامت راهی خانه‌هایشان شدند.» سلیمی می‌گوید: «استان قم بعد از سیل بهار امسال، تیم‌های عملیاتی امداد در سیلاب را تجهیز کرد و نیروی انسانی این بخش در آماده‌باش کامل قرار دارند. به علاوه طرح عملیاتی استان قم در این حوادث آماده است و براساس برنامه‌ریزی دقیق و هماهنگی‌های لازم امدادرسانی‌ها انجام خواهد شد. به‌طورکلی سازمان امدادونجات تجهیزات امداد در سیلاب را در همه استان‌ها غنی‌تر کرده است و خوشبختانه با پشتوانه بهتر برای مواجهه با حوادث آماده هستیم.»
معاون امدادونجات جمعیت هلال‌احمر استان قم از تقویت تیم‌های امدادی برای مقابله با سیلاب‌های احتمالی در سطح استان خبر داد و گفت: «تیم‌های عملیاتی هلال‌احمر با بهره‌گیری از یک دستگاه خودروی نجات و دو ست سبک و هیدرولیک نجات، به حادثه‌دیدگان امدادرسانی کردند.»

روایت نجات کودکان گرفتار در سیلاب

ابراهیم مولایی از امدادگران استان قم درباره حادثه سیلاب و  امدادرسانی به خودروها در مسیر جعفریه – ساوه (که به علت بارش‌ شدید باران و مسدود شدن  پل زیرگذر اتوبان ساوه- سلفچگان در راه مانده بودند) می‌گوید: «در این حادثه دو مینی‌بوس، یک پژو پارس و دو وانت در آب گیر کرده بودند. یکی از مینی‌بوس‌ها پنج سرنشین داشت که موفق به خروج نشده بودند. سرنشینان مینی‌بوس دیگر نیز بیشتر کودک بودند و به دلیل آن‌که آب بسیار بالا آمده بود، نمی‌توانستیم آنها را پیاده کنیم، به همین دلیل با خودرو هلال‌احمر مینی‌بوس را یدک‌کش کردیم تا از داخل آب خارج شود.

همچنین جلوی تردد خودرو‌های سنگین دیگر را گرفته بودیم تا با حرکت آنها موج آب به زیر مینی‌بوس نرود. کودکان نیز به دلیل آن‌که به موقع در محل حضور پیدا کردیم، در آرامش بودند. مسافران مینی‌بوس دیگر را نیز که شامل دو خانم و سه آقا بودند با خودرو‌های هلال‌احمر به خشکی منتقل کردیم. سرنشینان پژو را نیز به کمک راننده تریلی که از محل آبگرفتگی عبور می‌کرد، سوار تریلی کردیم و به خشکی رساندیم، اما خودرو پژو را با لودر از داخل آب بیرون آوردیم. دو خودروی وانت نیز در آب خاموش شده بودند و حرکت نمی‌کردند که سرنشینان را از داخل آب خارج کردیم و خودروها را نیز به کمک خودروهای هلال یدک‌کش کردیم.
او درباره امدادرسانی به دیگر مناطق توضیح می‌دهد: «پس از اتمام عملیات کمک‌رسانی به خودرو‌های در راه مانده، به سمت روستاهای علی‌آباد و باقرآباد حرکت کردیم که دچار آبگرفتگی شده بودند. از ساعت پنج‌ونیم که برای کمک به روستاها رفتیم تا ساعت یک شب مشغول امدادرسانی بودیم.

از آنجا که آب زیادی وارد حیاط خانه‌ها شده بود با پمپ آب را خارج کردیم. خانه‌ها نیز تا حدودی خسارت دیده بود. یکی از روستاییان می‌گفت یک هفته است خانه را تعمیر کرده اما آبگرفتگی باز به آن خسارت زده است. از زمانی که سطح آب پایین آمد عملیات هلال‌احمر به کمک دهیاری علی‌آباد و بخشداری جعفریه به پایان رسید اما باز هم در آماده‌باش بودیم که خدا را شکر دیگر اتفاقی پیش نیامد. در این عملیات نیز مردم روستاها همگی به نیت کمک آمده بودند و با ما همکاری می‌کردند.»