به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی جمعیت هلال‌احمر به نقل از پیام هلال، برخی از این کارگاه‌ها تازه در ابتدای راه هستند و برخی دیگر از آموزش و تشکیل تیم‌ها عبور کرده و تولید را آغاز کرده‌اند. اعضای فعال جوانان هر استان به عنوان تسهیلگران این طرح آموزش دیده و به مناطق حاشیه‌ای رفته‌اند تا تیم‌های کسب و کار را تشکیل دهند. تیم‌هایی که بر اساس نیاز و مهارت‌های موجود به سراغ خیاطی و چرم دوزی و نصب لوازم برقی و تولید محصولات خانگی و ... رفته‌اند و با ایجاد شغل، از آسیب‌های اجتماعی آن مناطق کم می‌کنند.

مشکل تامین جای مناسب

چراغ کسب و کارهای خرد در کردستان از سال گذشته آغاز شده است و تیم‌های مختلف، آموزش در رشته‌های خیاطی و سواد رسانه‌ای و دیگر کلاس‌ها را آغاز کرده است. یکی از تیم‌های خیاطی حالا به درآمدزایی رسیده و دیگر تیم‌ها هم پا در راه گذاشته‌اند. «معصومه دهقانی» معاون جوانان استان کردستان می‌گوید :«این طرح در سال 97 با تشکیل 10 تیم در کردستان آغاز شد. اما بعد از تشکیل گروه‌ها مدت زمان زیادی طول کشید تا نمایندگان کار دوک به کردستان بیایند و استارت مرحله بعدی کار رقم بخورد. برای همین تعدادی از اعضا دلسرد شدند و از طرح کنار رفتند. اما خیلی زود تیم‌ها دوباره عضوگیری شدند و به حد نصاب رسیدند. مرحله بعدی آموزش تیم‌ها بود. برای این کار از اداره فنی و حرفه‌ای استان کمک گرفتیم. تیم‌های کسب و کارهای خرد در روستاها و مناطق حاشیه‌ای تشکیل شدند و به همین دلیل اعضا توان مالی برای پرداخت هزینه‌های آموزش را نداشتند. برای همین بعد از حدود 8 ماه پافشاری از طرف ما، بالاخره این کلاس‌ها به صورت رایگان برای اعضای تیم‌ها برگزار شد.» برگزاری این کلاس‌ها نقطه‌ای امیدبخش برای تیم‌های کسب و کار در کردستان بود. چرم دوزی، دوخت کفش سنتی، تولید قارچ خوراکی و ... از جمله کسب و کارهای پا گرفته در روستاهای حاشیه‌ای کردستان است. دهقانی می‌گوید :«برخی از تولیدات این کارگاه‌های کسب و کار خرد بازار خوبی در عراق دارد و از این طریق فروش آن تامین می‌شود. پیدا کردن بازار فروش یکی از نیازهایی است که این گروه‌ها با آن مواجه هستند. اما مساله اصلی ما در حال حاضر تامین جای مناسب برای دایر کردن کارگاه‌ها است. اهلال احمر کردستان در این محلات روستایی جایی در اختیار ندارد که کلاس‌های آموزشی در آن دایر شود. گروه‌ها از فضاهایی مثل مساجد استفاده می‌کنند. اگر در مسجد مراسمی برگزار شود و یا در زمان برگزاری نماز جماعت امکان برگزاری کلاس نیست. مدارس این مناطق هم دو شیفت هستند و امکان استفاده از آن‌ها وجود ندارد. جهاد دانشگاهی برای تامین جای مورد نیاز پیش قدم شد اما جاهایی که این مرکز در اختیار داشت هم در داخل شهرهای بزرگ بودند و برای ساکنان محلات و روستاهای حاشیه‌ای رفت و آمد هر روزه به این مناطق آسان و به صرفه نیست.» معاون جوانان کردستان نبود بودجه استانی برای این طرح را از دیگر مشکلات پیش رو می‌داند که باعث شده تا پیشرفت کار روند آهسته‌تری به خود بگیرد :«گروه‌ها برای تایید مراحل نیاز به تایید کارشناسان شرکت کار دوک را دارند. برای همین تا طی شدن کار و تامین بودجه زمان زیادی می‌گذرد. در حالی که اگر بودجه‌ها به دست جمعیت هر استان می‌رسید کارها سرعت بیشتری پیدا می‌کرد. تا قبل از آغاز دوره‌های آموزشی اعضای تیم‌ها به دلیل گذشت زمان طولانی دلسرد شده بودند. آغاز دوره‌ها روح تازه-ای به جان کلاس‌ها دمید و به اعضا امید و شور و شوق داد.»

همه چيز از يک کارگاه کوچک شروع شد

استان قم از استان‌هایی است که کسب و کارهای خرد در آن به فاز دوم یعنی درآمدزایی رسیده  و کارگاه-های پرداخت فرش و تولید صندل در آن مشغول به فعالیت است. «راحله حلاج زاده» از تسهیلگران جوان استان است که حالا به صورت مستقیم و غیر مستقیم به اشتغال 200 نفر در کارگاه پرداخت فرش کمک کرده است. او که از امدادگران و نجاتگران جمعیت است می‌گوید :«کارگاه پرداخت فرش ماشینی را من با سرمایه گذاری پدر و برادرم راه اندازی کردیم. در این کارگاه برای اولین بار در استان امکان پرداخت روی فرش‌های ابریشمی ماشینی میسر شد. پیش از این پدرم در زمینه قالی بافی تجربه زیادی داشت و برای همین انگیزه و راهنمای خوبی برای من در این راه بود.» قالی بافی و پرداخت فرش دست بافت در استان قم مهارتی فراگیر است و این عضو جوان هلال احمر با آموزش تخصصی در زمینه‌های مختلف مثل گره زنی و رفو و کناره گیری و ... به اعضای تیم، آن‌ها را وارد چرخه کسب و کاری بومی کرده است. حلاج زاده می‌گوید :«در حال حاضر حدود 200 نفر مستقیم و غیر مستقیم در این کارگاه مشغول به کار هستند. 150 نفر از این افراد به عنوان رفو کار با ما همکاری می‌کنند که به دلیل محدودیت فضای کارگاه، بیرون از مجموعه کار می‌کنند. در حالی که روز اول ما فعالیت خودمان را با 5 نفر آغاز کردیم. حالا هم یکی از محدودیت‌های ما برای توسعه این کارگاه، نبود فضای کافی برای گسترش آن است.» حلاج زاده از مهارت‌های همشهریانش می‌گوید که به دلیل نداشتن اطلاع کافی از نحوه فروش و تکمیل نبودن تیم تخصصی و مشکلات دیگر امکان فعالیت اقتصادی در زمینه قالی بافی را نداشتند. اما در این کارگاه هر کس به صورت تخصصی گوشه‌ای از یک کار بزرگ را دست گرفته و همه با هم آن را به سرانجام می‌رسانند :«کار من به عنوان یک تسهیلگر فراهم کردن شرایطی است که افراد بتوانند در آن از مهارت خود استفاده لازم را ببرند و کاستی‌های موجود در کارشان جبران شود. یکی ازویژگی‌های کارگاه ما این است که در کارگاه‌ها از تمام مواد اولیه و ضایعات کار نهایت استفاده را می‌کنیم. برای مثال از دور ریزهایی که بعد از پرداخت به وجود می‌آیند برای پر کردن پشتی‌ها استفاده می‌کنیم. این کارهای به ظاهر ساده خود کسب و کارهای خرد محلی را در کنار این کارگاه ایجاد می‌کند.»

تسهیلگرانی که بار مسئولیت بر دوش می‌کشند

اعضای فعال جوانان که به عنوان تسهیلگران هلال احمر آذربایجان شرقی آموزش دیده بودند به مناطق حاشیه‌ای این استان رفتند و نیروهای لازم برای راه اندازی کسب و کارهای خرد در این استان را جذب کردند. اهالی این مناطق هم از ایده راه اندازی کسب و کار و اشتغال این گروه‌ها استقبال کردند و حالا در محله‌های مختلف حاشیه تبریز مثل شهرک یوسف‌آباد و ملا زینال، این گروه‌ها کار خود را آغاز کرده‌اند. «محمد بابازاده» معاون جوانان استان آذربایجان شرقی می‌گوید :«هدف از ایجاد این گروه‌ها اشتغال زایی و کاهش آسیب‌های اجتماعی در محله‌های حاشیه‌ای بود.

برای این کار شهر تبریز به عنوان شهر پایلوت انتخاب شد. یکی از مشکلاتی که جوانان ما با آن مواجه بودند این بود که از ابتدای کار دفاتر تسهیلگری در استان وجود نداشت و بعد از تشکیل این دفاتر، اعضای آن ما را رقیب کار خود می‌دانستند. بعد از برگزاری جلسات مختلف بالاخره توانستیم نظر این دفاتر را به طرح توسعه کسب و کارهای خرد جلب کنیم. در این مدت تسهیلگران هلال احمر که از قبل آموزش‌های لازم  را دیده بودند بیشترین مسئولیت را بر عهده داشتند. این تسهیلگران به مناطق شناسایی شده می‌رفتند و در مساجد و محلات به توضیح طرح می‌پرداختند. افراد مختلفی در زمینه‌هایی مثل قالی بافی و خیاطی و تعمیر و نصب پکیج و آبگرمکن و ... عضو گروه‌ها شدند و آموزش‌ها آغاز شد.» خیران هم پای کار آمدند و برای تامین جای مورد نیاز و وسایل اولیه شکل گیری کارگاه‌ها پیش قدم شدند.

حالا تعدادی از کارگاه‌های کسب و کارهای خرد در حاشیه تبریز به درآمدزایی رسیده است. بابازاده می‌گوید:«ما از آموزش تسهیلگران تا آموزش تیم‌ها و تشکیل گروه‌ها و آماده کردن شرایط اولیه کار این تیم‌ها را همراهی می-کنیم. حتی بعد از آغاز تولید هم حمایت‌هایی برای پیدا کردن بازار فروش این گروه‌ها داریم. از جمله اختصاص دادن غرفه‌ای به این کسب و کارها در مناسبت‌ها و نمایشگاه‌های مختلف. با این کار این گروه‌ها می‌توانند بازار کار خوبی برای محصولات خود پیدا کنند. این تیم‌ها کار خود را از صفر شروع کرده‌اند و حالا تعدادی از آن‌ها به درآمدزایی رسیده‌اند. افراد زیادی در این مناطق حاشیه‌ای در حال حاضر مشغول به کار شده‌اند و باری از مشکلات اقتصادی آن‌ها کمتر شده است. وقت آن است که در استان با همکاری دفاتر تسهیلگری این گروه‌ها و فعالیت‌هایشان را توسعه دهیم تا افراد بیشتری از امکانی که فراهم شده استفاده کنند.»